BÀI 6 – LIST, TUPLE, DICTIONARY

Mục tiêu bài học

Sau bài này, bạn có thể:

• Tạo và quản lý danh sách bằng List.
• Hiểu và sử dụng Tuple.
• Lưu thông tin theo cặp khóa – giá trị bằng Dictionary.
• Kết hợp các kiểu dữ liệu để quản lý dữ liệu kinh doanh.Phần 1: ListPhần 2: TuplePhần 3: DictionaryChúng ta học lần lượt, hoàn thành bài tập từng phần rồi mới chuyển sang phần tiếp theo.

PHẦN 1 – LIST (Danh sách)

1. List là gì?

List là kiểu dữ liệu dùng để lưu trữ nhiều giá trị trong cùng một biến.

Ví dụ: Một cửa hàng có 5 sản phẩm:

san_pham = [    "Dầu dừa ABC",    "Dầu gội ABC",    "Dầu massage ABC",    "Nước hoa ABC",    "Kem dưỡng ABC"]print(san_pham)

Kết quả:

['Dầu dừa ABC', 'Dầu gội ABC', 'Dầu massage ABC', 'Nước hoa ABC', 'Kem dưỡng ABC']

Lưu ý: List sử dụng dấu ngoặc vuông [].

2. Truy cập phần tử trong List

Python đánh số vị trí bắt đầu từ 0.

san_pham = [    "Dầu dừa ABC",    "Dầu gội ABC",    "Dầu massage ABC"]print(san_pham[0])print(san_pham[1])print(san_pham[2])

Kết quả:

Dầu dừa ABC
Dầu gội ABC
Dầu massage ABC

Bạn cũng có thể lấy phần tử cuối cùng bằng chỉ số -1:

print(san_pham[-1])

Kết quả:

Dầu massage ABC

3. Thêm, sửa và xóa dữ liệu

Lệnh	Chức năng
append()	Thêm phần tử vào cuối
insert()	Thêm vào vị trí chỉ định
remove()	Xóa theo giá trị
pop()	Xóa theo vị trí
len()	Đếm số phần tử

Ví dụ:

san_pham = ["Dầu dừa ABC", "Dầu gội ABC"]# Thêm sản phẩmsan_pham.append("Dầu massage ABC")# Sửa tên sản phẩm ở vị trí 1san_pham[1] = "Dầu gội thiên nhiên ABC"# Xóa sản phẩmsan_pham.remove("Dầu dừa ABC")print(san_pham)print("Số sản phẩm:", len(san_pham))

Kết quả:

['Dầu gội thiên nhiên ABC', 'Dầu massage ABC']
Số sản phẩm: 2

4. Duyệt List bằng vòng lặp for

Ví dụ: Danh sách doanh thu của 5 ngày.

doanh_thu = [5000000, 3000000, 2000000, 4000000, 6000000]for tien in doanh_thu:    print(tien)

Tính tổng doanh thu:

tong_doanh_thu = sum(doanh_thu)print("Tổng doanh thu:", tong_doanh_thu)

Một số hàm hữu ích:

print(sum(doanh_thu))  # Tổngprint(max(doanh_thu))  # Cao nhấtprint(min(doanh_thu))  # Thấp nhấtprint(len(doanh_thu))  # Số phần tử

5. Ứng dụng List trong Digital Marketing

Ví dụ: Theo dõi ROAS của 5 chiến dịch quảng cáo.

roas_list = [2.0, 3.5, 4.0, 1.5, 6.0]for roas in roas_list:    if roas >= 5:        danh_gia = "Hiệu quả cao"    elif roas >= 3:        danh_gia = "Đạt yêu cầu"    else:        danh_gia = "Cần xem xét"    print("ROAS:", roas, "|", danh_gia)

Trong bài tập này, các ngưỡng ROAS chỉ là giả định để luyện Python, không phải tiêu chuẩn đánh giá chung cho mọi chiến dịch.

BÀI TẬP THỰC HÀNH 1

Thực hành trong VS Code

Bạn tạo file mới tên bai14.py.

Yêu cầu 1: Tạo danh sách sản phẩm

san_pham = [    "Dầu dừa ABC",    "Dầu gội ABC",    "Dầu massage ABC",    "Nước hoa ABC",    "Kem dưỡng ABC"]

Yêu cầu 2: Viết lệnh để:

1. In toàn bộ danh sách sản phẩm.
2. In sản phẩm đầu tiên.
3. In sản phẩm cuối cùng.
4. Đếm tổng số sản phẩm.

Yêu cầu 3: Tiếp tục viết lệnh để:

1. Thêm "Dầu dưỡng tóc ABC" vào danh sách.
2. Sửa "Dầu gội ABC" thành "Dầu gội thiên nhiên ABC".
3. Xóa "Nước hoa ABC".
4. In danh sách sau khi thay đổi.

san_pham = [

    “Dầu dừa ABC”,

    “Dầu gội ABC”,

    “Dầu massage ABC”,

    “Nước hoa ABC”,

    “Kem dưỡng ABC”

]

for tensp in san_pham:

    print(tensp)

print(san_pham[0])

print(san_pham[-1])

print(“Số sản phẩm:”, len(san_pham))

san_pham.append(“Dầu dưỡng tóc ABC”)

san_pham[1] = “Dầu gội thiên nhiên ABC”

san_pham.remove(“Nước hoa ABC”)

for tensp in san_pham:

    print(tensp)